Op de internetsite van het Global Dressage Forum is allerlei interessants te lezen. Het is dan ook hét platform waar de top uit de dressuurwereld samenkomt om technieken en trainingsmethoden te bediscussiëren, evalueren en doorontwikkelen. Nu is dressuur nauw verbonden met het woord ‘klassiek’ en wijkt men niet zomaar af van wat zich heeft bewezen. Wat ik ook interessant vond om eens door te lezen was de pagina ‘dressage terms’. Hier staat uitleg over de termen die door juryleden worden gebruikt op de protocollen.

Neem nou ‘Abduct’: To move or pull a part of the body away from the median axis. The horses limb(s) step laterally away from the midline. Korte vertaling: Het paard plaatst zijn been/benen lateraal buiten de massa. Dat is een van de vele mooie, een korte term met een duidelijke betekenis. Nog een: ‘Behind the leg’: 1. Unwilling to move forward at the same time as accepting the contact/connection. 2. Slow to react to the leg, or sluggisch or unwilling to move energetically forward. Vertaald: Paard is niet aan het been.1. Onwillig voorwaarts te gaan gelijktijdig met het onderhouden van contact. 2. Traag in reactie op het been of bewegingsloos of onwillig energiek voorwaarts te bewegen.

Kijk, en hier begin ik me dan zorgen te maken. Vanwege het klassieke en eeuwige van de terminologie. Die is namelijk in zijn bewoordingen nagenoeg altijd gericht op het falen van het paard. Ondertussen is er binnen het team van paard en ruiter slechts één die het redenatievermogen én de macht heeft om veranderingen aan te brengen. Tenzij je paard na de wedstrijd ook om het protocol vraagt en na het overdenken van zijn fouten de volgende ochtend verbetering belooft.

En in mijn bezorgdheid denk ik dan niet aan de HP’s, Imke’s of Anky’s, want wie wil er nou niet kunnen rijden zoals zij? Nee, dan denk ik aan talloze basis- en subtopruiters die ik op concours voorbij zien komen en waarvan ik regelmatig protocollen lees. Wat ik veel liever op een protocol zou zien op de plek van: ‘Paard is niet gehoorzaam aan het been’ zou bijvoorbeeld zijn: ‘ruiter maakt het met stugge teugelvoering voor paard onmogelijk om voorwaarts te gaan op het been’.

Of in plaats van ‘paard loopt te diep’ : ruiter moet aan zitbalans werken zodat teugel niet als steun nodig is en de ruiter het paard voldoende lucht kan geven om de keelgang te openen’. ‘Paard zet achterhand naar binnen’ kan vaak worden vervangen door: ‘ruiter knikt in linkerheup, zit naast het paard te kijken of de krul erin zit en paard doet zijn uiterste best midden onder de massa te blijven door scheef te gaan lopen, braaf paard’.

Met dit commentaar kan de de ruiter iets doen. En niet te vergeten, de instructeurs van die ruiters. Ook tijdens lessen zie ik vaak alle pijlen gericht op wat het paard anders moet doen en hoor ik weinig over het ruiterlichaam dat het paard aan alle kanten kan tegenwerken, enkele specialisten daargelaten.

Mij lijkt dat de verbeteringen die we met ons allen beogen zo sneller en efficiënter worden bereikt, paarden zo gezonder blijven en minder op hun lazer krijgen vanwege hun vermeende onwilligheid om op de hulpen te reageren.

Aan de andere kant vraagt het nogal wat. Een andere benadering van hetzelfde beeld door de jury, ruiters die de oplossing meer in hun rijden zoeken en minder in de inzet van hun paarden én terminologie die past in de beperkte ruimte op het protocol. Misschien wil het forum zich hier eens over buigen?

Natascha Meijer, redacteur
Deze column verscheen 17 oktober in De Paardenkrant