De nieren

Een paardennier is roodbruin en weegt ongeveer 600 gram. De rechter heeft de vorm van een hart, de linker ligt lager en lijkt op een boon. Beide zijn ingebed in een laagje vet, dat beschermt tegen stoten van boven af. Het orgaan bevindt zich net onder je zadel, bij de laatste paar ribben aan iedere kant van de ruggengraat.

Afvoer
De nieren zijn echte regelaars en erg belangrijk voor je paard. Ze halen waardevolle stoffen uit voedselresten. Die leveren ze aan het bloed, terwijl ondertussen de schadelijke stoffen uit het bloed worden gezeefd. Daarnaast houden de nieren de zouthuishouding op peil en ze zorgen ervoor dat niet te veel water en voedingsstoffen via de huid het lichaam verlaten. Bovendien prikkelen ze de productie van rode bloedcellen, regelen de bloeddruk en controleren de pH-balans van het bloed.

Plasmoeilijkheden
Ondanks de hoge weerstand die paarden hebben, lijdt een klein percentage aan nierziekten die ook mensen kunnen treffen. Denk bijvoorbeeld aan een acute uitval van de nierfunctie. Die ontstaat wanneer er niet genoeg bloed door het lichaam stroomt. Hierdoor wordt minder urine geproduceerd. De oorzaak van de uitval kan liggen in een ernstige verwonding met veel bloedverlies, een shock of giftige chemicaliën. Paarden kunnen ook last krijgen van nierstenen. Wanneer deze een bepaalde doorgang in het urinetraject blokkeren, ontstaan er plasmoeilijkheden of nierkoliek. Als de urine zich vervolgens ophoopt in een van de nieren, kan de druk die zo ontstaat schade aanrichten.

Nierziekten
Nephritis is een ontsteking aan de nieren als gevolg van een infectie of een irritatie via het bloed. Een paard dat nephritis in een vroeg stadium heeft, plast een grote hoeveelheid waterige urine. De aandoening komt vooral bij oudere paarden voor. Zodra de ziekte vordert ontstaan er blaren in de mond en wordt de hoeveelheid littekenweefsel in de nieren groter. Daardoor zal één van de nieren steeds minder urine gaan produceren met alle gevolgen van dien. Nephrosis is een afwijking aan de nieren waarbij geen ontsteking optreedt. De aandoening wordt veroorzaakt door een allergische reactie, bijvoorbeeld een herhaling van maandagziekte of een vergiftiging. De nierfunctie neemt af zodra het ziekteproces vordert, het lichaam houdt te veel vocht vast en de urine bevat steeds meer proteïne en vet. Nieraandoeningen kunnen ook bijdragen aan een overdadig verlies van botkalk. Wanneer de organen de calciumhoeveelheid niet meer reguleren, gaat het lichaam zijn eigen voorraad botcalcium verbruiken. De botstructuur zal hierdoor sterk verzwakken.

Onderzoek
De dierenarts kan nierziektes vaststellen aan de hand van urinemonsters. Ook is het mogelijk het gehele urinesysteem inwendig te onderzoeken, inclusief de urineleiders. Cystoscopie, het inbrengen van een buis, biedt de mogelijkheid de blaas te bekijken en in sommige gevallen kleine chirurgische ingrepen te doen, zoals het vergruizen van nierstenen of het verwijderen van tumoren.