Wie is aansprakelijk voor ongeval in stapmolen?

Vraag: Een vriendin van mij heeft een KWPN-paard gestald op een manege en heeft een stapmolenkaart. Dat wil zeggen dat het paard door het personeel in en uit de stapmolen wordt gehaald. Nu wil het geval dat op uitmestdag de mestboer zijn product kwam halen en zijn vrachtwagen naast de stapmolen zette. Bij het wegrijden schrok het paard en is uit de stapmolen (die volgens mij niet aan de eisen voldoet) gevlucht, die daarbij beschadigd raakte. Het paard belandde in de sloot en liep een ernstige blessure aan haar voorbeen op. Het paard heeft twee uur lang in het water gelegen en is in bijzijn van de dierenarts en brandweer acht keer onder water gegaan. Daardoor is het paard afgekeurd als sportpaard, maar nog wel goedgekeurd als recreatiepaard. Er zijn veel kosten gemaakt voor de veearts, de brandweer en reparatie van de molen. Wie is aansprakelijk voor dit ongeval?

Schelstraete Advocaten
Antwoord: In beginsel geldt de regel: iedereen draagt zijn eigen schade. Het paard heeft zichzelf schade toegebracht, waardoor de eigenaar deze schade zelf dient te dragen. Dat is pas anders als een derde partij schuld heeft aan het ontstaan van de schade door bijvoorbeeld onzorgvuldig gedrag. Indien het paard is geschrokken van een roekeloos voorbij rijdende en toeterende tractor bijvoorbeeld. Dan zou men mogelijk van een onrechtmatige daad kunnen spreken. Of van een dergelijke situatie sprake is, kan ik uit de casus niet opmaken. Het enkele feit dat de mestboer mest is komen ophalen, lijkt mij onvoldoende om als onzorgvuldig gedrag van deze mestboer te kwalificeren. Ten aanzien van de manegehouder zou misschien gesteld kunnen worden dat deze ervoor had moeten zorgen dat er op het moment van het mest ophalen geen paarden in de molen stonden, omdat dit een risico kon opleveren. Ook dit lijkt me echter niet dusdanig onzorgvuldig dat daardoor aansprakelijkheid voor de schade is ontstaan.

Een andere mogelijke optie is een actie op grond van wanprestatie. De eigenaar van het paard heeft een overeenkomst met de manegehouder. Indien de manegehouder zijn verplichtingen die voortvloeien uit de overeenkomst niet nakomt of zijn zorgplicht heeft geschonden, kan hij aansprakelijk worden gehouden voor de daaruit voortvloeiende schade. Dan moet er echter wel sprake zijn van een tekortkoming. De vraag is wederom of deze manegehouder tekort is geschoten in de nakoming van de overeenkomst. Nogmaals, de vraag is of de manegehouder ervoor had moeten zorgen dat er geen paarden in de molen stonden ten tijde van het mest ophalen. Op de foto’s is mijns inziens voorts niet voldoende duidelijk dat de stapmolen niet deugdelijk zou zijn, zoals de vraagsteller stelt. Op basis van de mij ter beschikking staande informatie lijkt een actie jegens de manegehouder niet erg kansrijk.

Het lijkt een ongeval dat is veroorzaakt door de eigen energie van het paard en een vervelende samenloop van omstandigheden en niet door een tekortkoming van een derde. Het risico daarvoor zal waarschijnlijk bij de eigenaar van het paard blijven rusten. Het is zelfs mogelijk dat de manegehouder de eigenaar van het paard aansprakelijk stelt voor de schade die het paard aan de stapmolen heeft toegebracht, omdat op de eigenaar een (risico) aansprakelijkheid rust van de door het paard bij derden te veroorzaken schade.

Uit de casus kan ik niet opmaken of er een schriftelijke stallingsovereenkomst is gesloten. Mogelijk dat daar bepalingen instaan die de juridische positie van de eigenaar van het paard of de manegehouder anders kan maken dan hiervoor omschreven.

Dit antwoord is op 5 januari 2012 gepubliceerd op Horses.nl.