Vraag: Kan voeding verveling op stal voorkomen?

Vraag
In de winterperiode staat mijn paard meer op stal. Hij heeft in lichte mate last van stalondeugden en daarom wil ik wat geven tegen de verveling. In welke mate kan voeding hierbij helpen, zonder dat mijn paard teveel voedingsstoffen binnenkrijgt? Is het verstandig deels stro te geven om te knabbelen in plaats van enkel hooi/kuilgras? En hoe verstandig is het om een voerbal met brokjes te geven of likstenen/lick-its in de stal te hangen?

Antwoord VoerVergelijk.nl
Paarden in een natuurlijke situatie besteden hun tijd rustend of etend. Aan eetgedrag (‘fourageren’ oftewel zoeken en vinden van voedsel) wordt gemiddeld 16 van de 24 uur besteed, het grootste gedeelte van de dag dus. Aan andere gedragingen, zoals sociaal gedrag, worden minder uren besteed, maar deze zijn zeker niet minder belangrijk. Verder hebben paarden geen dag- en nachtritme zoals wij dat kennen; ze slapen overdag net zoveel als overdag. Als je een paard de mogelijkheid ontneemt om een aanzienlijk deel van zijn dag met eetgedrag bezig te zijn, dan neemt de kans op verveling en stalondeugden flink toe. Op stal wordt tegelijkertijd ook de bewegingsvrijheid beperkt en vaak is er geen sociaal gedrag mogelijk. Verder bevat een stalrantsoen vaak te weinig ruwvoer (lees: te weinig vezels), waardoor een paard met een hongergevoel staat. Daaraan verandert een portie krachtvoer niets! Dit alles zorgt ervoor dat stalondeugden bij opgestalde paarden erg veel voorkomen.

Aangezien eten een van de belangrijkste tijdsbestedingen is, kun je met voeding de kans op verveling aanzienlijk verkleinen. Geef dus voldoende, liefst onbeperkt, ruwvoer, desnoods met een lage voedingswaarde. Stro is een laagwaardig ruwvoer, wat wil zeggen dat het weinig voedingsstoffen bevat. De meeste paarden eten het goed en het kan dus ook dienst doen als aanvulling naast hooi en/of kuilgras. Als enig ruwvoer is stro niet geschikt. Het bevat namelijk veel lignine, een onverteerbare vezel die in combinatie met minder beweging verstoppingen kan veroorzaken.

Bij paarden die gevoelig zijn voor verstoppingen kan in plaats van stro ook graszaadhooi worden gebruikt. Dit is een energiearme, grove hooisoort afkomstig van de graszaadteelt. Let er bij de aankoop van graszaadhooi op dat het hooi endofyt-vrij (schimmelvrij) is; de stoffen die worden geproduceerd door endofyten zijn giftig voor paarden.

Een voerbal met brokjes kan gebruikt worden in grotere ruimtes, maar de meeste stallen zijn nauwelijks groot genoeg voor een paard om in te draaien zonder zijn hals te moeten buigen. Een paard gaat dan met zijn hoofd laag achter de bal aan, steeds draaiend in een geforceerde houding. Dit is eenzijdig belastend voor benen, rug en hals. Sommige paarden raken gefrustreerd, omdat ze het voer in de bal ruiken, maar er niet (goed) bij kunnen.

Een liksteen doet meestal dienst als bron van natrium en enkele andere mineralen, waarmee een paard zelf in zijn behoefte kan voorzien. Lick-its en andere ‘lekkere speeltjes’ bestaan meestal voor minstens 95 procent uit pure suiker. Ze zijn mierzoet, vandaar ook dat veel paarden ze zo lekker vinden. Voor paarden met gezondheidsproblemen waarbij veel suiker ongewenst is, zijn zulke stenen ongeschikt. Voor alle andere paarden zijn lick-its wel geschikt, maar onnodig; het is beter om op andere manieren verveling te voorkomen.

Marike Jacobs, voerconsultant VoerVergelijk.nl
Dit antwoord is op 24 november 2011 gepubliceerd op Horses.nl

Foto: Lonneke Ruesink

Klik hier voor het dossier voedingsadvies.