Opfokker aansprakelijk na dood paard?

Foto Lonneke Ruesink

Vraag: Veel paardeneigenaren brengen hun jonge paarden onder bij een opfokbedrijf totdat de paarden een leeftijd van drie jaar hebben bereikt en bereden kunnen worden. Wat nu als het paard in de periode dat het dier bij de opfokker is ondergebracht komt te overlijden? Is de opfokker dan aansprakelijk?

Antwoord Schelstraete Advocaten

Het antwoord op die vraag hangt af van een aantal omstandigheden. Indien een eigenaar zijn paard onderbrengt bij een opfokbedrijf ontstaat er tussen en eigenaar en opfokker een overeenkomst. Deze overeenkomst kan gekwalificeerd worden als een overeenkomst van opdracht (art. 7:400 Burgerlijk Wetboek) of een overeenkomst van bewaarneming (art. 7:600 Burgerlijk Wetboek). In beide gevallen geldt dat op de opfokker de plicht rust om het paard goed te verzorgen en het dier aan het einde van de overeenkomst in goede staat terug te geven. Op de eigenaar rust voorts de verplichting om voor de door de opfokker geleverde diensten te betalen conform hetgeen overeengekomen.

Indien het paard komt te overlijden, is natuurlijk duidelijk dat de opfokker het paard niet in goede staat kan terugleveren. Er is jurisprudentie die zegt dat een bewaarnemer in beginsel aansprakelijk is indien hij het goed niet in goede staat aan de bewaargever kan teruggeven. In de paardenwereld hebben we echter te maken met levende dieren en dus kan die strenge regel niet zomaar worden toegepast. Dat wil dus zeggen dat de opfokker niet automatisch aansprakelijk is voor de door de eigenaar geleden schade indien het paard komt te overlijden.

De eerste vraag is natuurlijk wat de exacte oorzaak is van het feit dat het paard is te komen overlijden en de tweede vraag of het overlijden van het paard aan de opfokker te verwijten valt. Indien een paard dat in de opfok staat komt te overlijden door bijvoorbeeld een vorm van koliek en vast staat (of vast komt te staan) dat de opfokker op geen enkele wijze is tekortgeschoten in de nakoming van de overeenkomst, dan zal aansprakelijkheid niet snel worden aangenomen. Is het echter zo dat de opfokker wel degelijk is tekortgeschoten in de nakoming van de overeenkomst (lees: in de verzorging van het paard) dan is een aansprakelijkstelling wel kansrijk. Een voorbeeld daarvan is een paard dat aantoonbaar komt te overlijden als gevolg van het niet (correct) ontwormen van het paard. In dat geval is de doodsoorzaak te wijten aan onvoldoende of onjuiste verzorging door de opfokker, hetgeen betekent dat hij de tussen hem en de eigenaar geldende overeenkomst niet is nagekomen, waardoor hij jegens de eigenaar schadeplichtig is geworden.

In de praktijk zijn er echter weinig gevallen waarbij volledig duidelijk is dat de opfokker is tekortgeschoten. In de praktijk zijn het veel meer grensgevallen waarbij het niet snel duidelijk is of de opfokker daadwerkelijk tekort is geschoten of is de oorzaak van het overlijden één die buiten de macht van de opfokker ligt. Dergelijke gevallen kunnen langslepende juridische procedures opleveren waarbij niet iedereen gebaat is. In het merendeel van die grensgevallen zal aansprakelijkheid dan ook niet snel worden aangenomen.

Veel opfokkers verkeren in de veronderstelling dat zij van iedere vorm van aansprakelijk zijn gevrijwaard indien zij een schriftelijke overeenkomst hanteren. Dat is niet altijd terecht. In veel van die overeenkomsten staan vaak zogenaamde exoneratieclausules omschreven waarbij aansprakelijkheden worden uitgesloten. Exoneratieclausules zijn echter bedingen die voorkomen op de ‘grijze lijst’ (art. 6:237 Burgerlijk Wetboek) en de rechter dient per geval te beoordelen of een dergelijk beding daadwerkelijk tegen een eigenaar kan worden gebruikt. Voorts staan er vaak in die overeenkomsten plichten van de opfokker omschreven. Indien de opfokker die plichten niet nakomt zou dat een grond voor aansprakelijkheid kunnen opleveren. Het is dan ook zaak om als opfokker een degelijk opgestelde overeenkomst te gebruiken. Indien de verzorging van de paarden echter onder de maat is en dat ernstige gevolgen heeft, kan ook een goed opgestelde overeenkomst geen soelaas bieden.

Dit antwoord is op 2 augustus 2012 gepubliceerd op Horses.nl.

Juridisch advies Schelstraete advocaten

 

Reageer
Discussie zien we graag op Horses, maar wel met respect voor elkaar. Wij vragen daarom om onder volledige naam te reageren. Reacties zonder naamsvermelding kunnen zonder opgave van reden worden verwijderd. Om de toegankelijkheid en leesbaarheid van de discussie te bevorderen geldt een maximale reactielengte van 250 woorden. Lees hier alle voorwaarden.