Veilig met de trailer op pad

Dierenarts Loek van Vliet keek verbaasd op toen hij bij een ongeluk met een paardentrailer werd geroepen. Voorin lag een paard op zijn kop over de voorstang. Het probleem was ontstaan nadat het dier heel hoog en kort was vastgezet. Het verhaal liep goed af, door tussenkomst van de brandweer die het dier bevrijdde. Hoe zet je je paard tijdens een reis wel veilig vast?

De eigenaar had gehoord dat je een paard hoog en strak moest vastmaken in een trailer. Dus had hij daarvoor het oog gebruikt, waar normaal het hooinet aan wordt vastgebonden. Het paard was vervolgens net na vertrek over de voorstang gesprongen. “Tegen de tijd dat ik erbij kwam, was het touw al losgemaakt en lag het paard voorover. Maar er stond nog een tweede paard naast, dat met zijn hoofd omhoog was vastgemaakt. Gelukkig was het een nieuwe trailer, waarbij de stang eenvoudig kon worden verwijderd. Ik heb het paard licht verdoofd en, nadat de stang was weggehaald, krabbelde hij op”, vertelt Loek van Vliet. De dierenarts probeerde de eigenaar ervan te overtuigen dat de wijze van vastbinden niet handig was. Maar die had daar weinig oren naar. “Zo was het hem geleerd. Maar op deze manier staat een paard in een ongelukkige, onnatuurlijke houding, waarin hij lastig zijn balans kan houden.”

Borsthoogte

Huub Vervloed levert en repareert trailers. Het aantal ongelukken door verkeerd vastbinden valt hem mee. De meningen zijn verdeeld over hoe je dat het meest veilig doet. “Ik vind twee touwen of kettingen per paard naar de zijkanten, ongeveer op de hoogte van de borststang het beste. En dan niet zo strak dat er spanning op staat, maar ook niet zo los dat ze hun hoofd kunnen draaien. Want als ze net achterom kijken terwijl jij hard moet remmen, krijgen ze een klap in hun nek. Dat kan erg fout aflopen. Daarom laat ik de paarden ook nooit los staan, met uitzondering van veulens. Door ze zo kruislings vast te zetten, staan ze ook iets stabieler tijdens het rijden. Want een paard kan nou eenmaal niet even een arm uitsteken om zijn evenwicht te bewaren. Op deze manier kunnen ze hun buurman ook niet bijten.” Er bestaan speciale dikke rubbers om een paard mee vast te maken. Vervloed is daar geen fan van. “Die kunnen rekken, waardoor ze te veel ruimte bieden.”

Ondingen

Het oog waaraan het touw of de ketting wordt vastgezet moet dus ongeveer op borsthoogte zitten. Niet lager, want dan kan een paard zijn been erover slaan. Hoger is niet handig. “Trek je hoofd van het paard omhoog, dan kan hij minder goed evenwicht houden. En zo’n oog moet op een stevige plaats zijn vervaardigd. Niet in het polyester, dat trekken paarden zo stuk.” Vervloed waarschuwt tegen het gebruik van hooinetten in een trailer. “Ondingen zijn dat, levensgevaarlijk. Laat het dier liever een uurtje zonder hooi staan. Als een paard staat te klauwen met zijn been, hangt hij zo in het net. Als je toch besluit om een hooinet mee te nemen, maak deze dan zo hoog mogelijk vast. Een hooizak is veiliger, maar daar zit slechts één opening in en sommige paarden worden er onrustig van als die wegdraait.”

Schroot

Harko Kwakernaat van het Horse Rescue Team RHFT is brandweerman en al zijn hele leven paardeneigenaar. Hij verzorgt speciale opleidingen voor het redden van paarden in nood. Ook hij is al menigmaal bij trailerongelukken geroepen en kan er wel een boek over schrijven. “Hoeveel wedstrijden zijn er wel niet in een weekend? En hoeveel paarden worden er daarvoor vervoerd? Mensen realiseren zich vaak niet hoeveel er met trailers wordt rondgereden. Dat is echt veel en daar gebeuren veel ongelukken en bijna-ongelukken mee.” Volgens Kwakernaat zijn veel problemen te wijten aan gebrekkig onderhoud of aan onkunde. “Je wilt niet weten met wat voor onverantwoord schroot mensen de weg op gaan. Maar het verbaast me soms ook hoe onlogisch sommige trailers zijn gebouwd. Bijvoorbeeld met het deurtje aan de kant van de rijweg in plaats van de berm. Of met de ogen waar je je paard aan vast zet op een onlogische plek. Dan kan je het wel goed willen doen, maar het materiaal is er niet naar. Ik denk dan: koop zo’n trailer gewoon niet, neem een andere die wel veilig is.”

Ondoordacht

Kwakernaat vindt dat vaak te weinig wordt nagedacht over de manier waarop je met een paard in de trailer zou moeten rijden. “Al heb je het paard nog zo correct vastgezet, het dier staat heel onstabiel in een trailer. Je ziet veel mensen met een paard in de trailer te hard remmen of te snel door een bocht gaan. En als je één paard in een tweepaards trailer zet, doe dat dan altijd aan de linkerkant. Zo niet, dan heb je kans dat hij omslaat als je per ongeluk in een diepe berm komt.”

Sederen

Als het misgaat, heeft hij een belangrijk advies: rijd door tot je op een terrein bent dat kan worden afgesloten. “Is het fout, dan is het toch al gebeurd. Open op de weg geen deuren of kleppen. Een paard is een vluchtdier, het zou niet de eerste keer zijn dat er een paard ontsnapt en over de snelweg galoppeert. Rijd verder tot je op een veilige plek staat. Verder moet goed worden nagedacht over de vluchtweg. Trek je zonder nadenken een deurtje open, dan loop je het risico dat je meteen een trap krijgt als je pech hebt.” Kwakernaat is er voorstander van om in alle gevallen een dierenarts te waarschuwen. Meestal is licht sederen een verstandige aanpak, om te voorkomen dat het paard in paniek gaat vechten om eruit te komen, zodra er een deur opengaat. De kans op grotere verwondingen is dan reëel. Het toedienen van verdoving is niet altijd zonder risico. Daarvoor heeft Kwakernaat een goede oplossing. “Ik heb een bezemsteel met daaraan een grote spuit bevestigd. Die kan je van afstand zo leegdrukken op de borst van een paard.”

Frustrerend

Vaak is de eigenaar flink in paniek als er iets mis gaat met een paard in de trailer. Niet zelden leidt dat tot onaangenaam gedrag tegenover de hulpverleners. Kwakernaat begrijpt dat wel, maar het is ook frustrerend. “Er komt meestal veel emotie bij. Het helpt echter niet als iemand een grote mond geeft of erg eigenwijs is. Je redt het toch niet alleen, dus laat de hulpverleners hun werk doen.”

door Tessa van Daalen

 

>> Naar dossier Stal & Erf

Reageer
Discussie zien we graag op Horses, maar wel met respect voor elkaar. Wij vragen daarom om onder volledige naam te reageren. Reacties zonder naamsvermelding kunnen zonder opgave van reden worden verwijderd. Om de toegankelijkheid en leesbaarheid van de discussie te bevorderen geldt een maximale reactielengte van 250 woorden. Lees hier alle voorwaarden.