Het unieke atletische vermogen van het paard ten opzichte van andere zoogdieren heeft het paard te danken aan de bijzondere werking van zijn milt. Dit orgaan pompt in enkele seconden twaalf liter extra bloed door het paardenlichaam zodat het paard in staat is om snel en langdurig te presteren.De milt van het paard ligt tussen de nieren en de dikke darm aan de linkerkant van het lichaam. Het orgaan slaat in rust ongeveer een derde van het totaal aantal rode bloedcellen op. De rode bloedcellen zijn verantwoordelijk voor de aanvoer van zuurstof naar alle spieren en organen in het lichaam. Komt het paard in actie, bijvoorbeeld omdat hij moet vluchten, dan trekt de milt samen en pompt zijn opgeslagen rode bloedcellen massaal de bloedbaan in. Het lichaam wordt zo van voldoende zuurstof voorzien om de sprint lang genoeg vol te kunnen houden.
Uniek
Bij de meeste zoogdieren ziet de milt er vrijwel identiek uit. Het orgaan is blauwachtig rood, heeft een ronde trechterachtige vorm en een sponsachtige structuur. Ook de functie van de milt is bij de meeste zoogdieren hetzelfde. Wat de paardenmilt echter zo uniek maakt is zijn bijzonder grote opslagcapaciteit en het vermogen om de rode bloedcellen zeer snel de bloedbaan in te sturen. In korte tijd kan de milt zorgen voor twaalf liter extra bloed, terwijl een paard ‘slechts’ over 30 tot 50 liter bloed beschikt.
Onmisbaar voor prestaties
De omvang van de milt kan verschillen, in rust is het orgaan volledig gevuld met bloed. De milt is dan ongeveer 50 cm lang en weegt 13 kilo. Dit kan reduceren tot 1 kilo als de bloedvoorraden in de milt worden aangesproken. De milt lijkt niet zo groot, maar ten opzichte van mensen en andere dieren heeft een paard een relatief grote milt. Het orgaan is hard nodig om de spieren van voldoende zuurstof te voorzien tijdens een springparcours of een eventingwedstrijd. Dankzij de milt is het paard het atletische dier dat we kennen.
Beveiligingsdienst
De milt fungeert naast ‘startmotor’ ook als een beveiligingsdienst van de bloedsomloop. De binnenkant van de milt is bekleed met een laagje dat bestaat uit lymfocyten, die alle nutteloze of gevaarlijke elementen uit het bloed haalt. Daarnaast worden belangrijke stoffen in het bloed juist zo goed mogelijk bewaard. In de milt bevindt zich ook het sinusoïdenstelsel, een netwerk van nauwe buisjes die de rode bloedcellen regelmatig passeren als ze een bezoekje aan de milt brengen. Wanneer een rode bloedcel dit stelsel niet kan passeren wordt het uitgeschakeld. Op deze manier ruimt de milt dagelijks drie miljoen verouderde rode bloedcellen op.