Vraag: Stalbenen bestrijden met voeding

Vraag: Als ik ’s ochtends op stal kom, staat mijn zevenjarige sportpaard vaak met dikke benen. Met beweging gaat het meestal vrij snel weer over, maar toch zou ik graag een permanente oplossing vinden. Omdat mij is verteld dat dikke benen vaak worden veroorzaakt door te veel eiwit in het rantsoen, ben ik al overgeschakeld van kuil naar hooi en voer ik krachtvoer met een laag eiwitgehalte. Toch wil het niet echt beter worden. Krijgt mijn paard nog steeds te veel eiwit binnen, of is er iets anders aan de hand?

Antwoord VoerVergelijk.nl:
Vaak wordt er gezegd dat dikke benen/stalbenen worden veroorzaakt door (te veel) eiwit in het rantsoen. Voedingstechnisch is daar geen enkel bewijs voor. Bovendien, aangezien veel paarden in Nederland te veel eiwit binnen lijken te krijgen, zou je zo’n probleem bij veel meer paarden verwachten. Bij stalbenen moet je de oorzaak zoeken in een matige circulatie door een gebrek aan beweging, of in een ander onderliggend (vaak medisch) probleem.

De dagelijkse eiwitbehoefte van een gezond, volwassen paard is behoorlijk stabiel. Dragende of lacterende merries, groeiende paarden, paarden die arbeid verrichten en zieke paarden hebben een verhoogde behoefte. Een overmaat aan eiwit in het rantsoen wordt verteerd, maar de ongebruikte aminozuren worden uitgescheiden met de urine. Een overmaat aan eiwit belast de lever en de nieren. Desondanks kan een (volwassen) paard een hoeveelheid eiwit van drie keer zijn behoefte zonder problemen verwerken.

Er heerst nog steeds een ‘angst’ voor eiwit in de Nederlandse paardenwereld, waardoor de meeste krachtvoeders tegenwoordig een laag eiwitgehalte hebben. En veel ruwvoer voor paarden wordt gehaald van grasland dat speciaal (niet) bemest wordt om energie- en eiwitarm ruwvoer te verkrijgen. Maar een tekort aan eiwit staat een paard pas echt in de weg: geen honderd procent prestaties, trage spiergroei en krachtopbouw, vertraagd herstel na ziekte; een hele reeks klachten kan optreden.

Dikke benen of stalbenen worden negen van de tien keer veroorzaakt door een gebrek aan beweging. Vooral in herfst en winter staan paarden minder buiten (of ze staan op de paddock, waar ze over het algemeen minder lopen dan op de wei) en worden ze minder/korter gereden. Hierdoor vermindert de circulatie. Wanneer een paard op stal staat kan de circulatie zelfs tot slechts tien procent teruglopen. Vocht kan dan uitzakken richting de zwaartekracht, dus in de benen. Als het paard in beweging komt, wordt dat vocht weer keurig afgevoerd en worden de benen weer dun.

Met voeding kun je dus maar weinig veranderen aan stalbenen. Als je op dit moment voeders met een laag eiwitgehalte voert, bestaat de kans dat je paard te weinig eiwit binnenkrijgt, zeker als je het een sportpaard is. Dat het eiwitgehalte van kuilvoer hoger is dan dat van hooi, is overigens ook niet altijd gezegd. Als de kuil en het hooi van hetzelfde land komt, dus van hetzelfde gras, dan is het eiwitgehalte van beide even hoog. Het punt is dat sommige kuilen afkomstig zijn van zwaar bemeste ‘koeienweiden’. Zo’n kuil kan wel een beduidend hoger eiwitgehalte hebben dan hooi, wat vaker speciaal voor paarden wordt geproduceerd. Lees meer over de voedingswaarde van ruwvoer.

Lees meer:
Stalbenen
Column: eiwitfabels

Marike Jacobs, voerconsultant VoerVergelijk.nl

Klik hier voor alle artikelen van VoerVergelijk.nl.