Met name het onderdeel dat 31 maart nog het ‘staptraject’ heette; een wegtraject van 1000 meter richting het wedstrijdterrein dat, voorafgaand aan de marathon, in een bepaald tijdsbestek in stap wordt afgelegd, had een metamorfose ondergaan. De KNHS heeft de reglementaanpassingen van grote zuster FEI overgenomen en per 1 april ‘staptraject’ vervangen voor een ‘overgangstraject’.
Het blijkt in de praktijk hetzelfde stukje straat te zijn, maar de menner mag nu naar vrije keuze stappen, draven of desnoods galopperen. Gangfouten kunnen niet meer gemaakt worden en tijdsoverschrijding vanwege een te langzaam stappend paard kan men ook niet meer krijgen, want de maximaal toegestane tijd van één kwartier is zelfs voor een vierspan slakken op de spreekwoordelijke slofjes te halen.
De keuze van de FEI om het staptraject vaarwel te zeggen vindt zijn grondslag in de term ‘Happy Athlete’, want net zoals dressuur- en springpaarden moeten menpaarden toch vooral overlopen van het happy athleticism. En aangezien het staptraject teveel stress bij de menpaarden zou opleveren –er werd, zogezegd, teveel opgejaagd en in monden getrokken om de dieren maar in of aan het stappen te houden –moest dat onderdeel het veld maar ruimen.
Maar wat zegt de stap eigenlijk over een paard? Van nature heeft de stap een zuivere viertakt, maar door de gecompliceerde beenzetting is de stap voor de menner de moeilijkste gang om regelmatig te houden. Gangfouten zoals dribbelen en telgangen duiden op een verstoorde ontspanning en een eventueel rijtechnisch falen bij de menner. De stap zegt dus iets over de mate van africhting en ontspanning van het menpaard en is hiermee een perfecte graadmeter voor de aanwezigheid van happy athleticism. Waarom is juist dit onderdeel de wedstrijd dan ontvallen?
Daarnaast is de samengestelde mensport toch vooral een allround spelletje waarin verwacht wordt dat menner en paarden tenminste in alle drie de onderdelen goed moet kunnen meekomen. Op het moment dat er paarden voor deze tak van mensport worden uitgekozen die voor een zeer specialistisch doel gefokt zijn, zoals tuigpaarden, dan is het niet verwonderlijk dat er bij deze paarden individuen zijn die letterlijk op een bepaald terrein tekort schieten.
Maar moeten ten gevolge van de paardkeus van de menner de spelregels worden aangepast? Met andere woorden moet de berg naar Mohammed gaan in plaats van dat Mohammed de Menner toegeeft dat zijn paard niet geschikt is voor de (top)mensport? Met deze gedachtegang vrees ik voor de reglementswijzigingen van 2014. Zal dan de stap ook uit de dressuurproef verdwenen zijn? Laten we voor het zover komt zelf naar de berg toe blijven stappen. Uiteraard in een zuivere viertakt.
Albertine Nannings
coördinator mensport
Doel van de staptrajecten in het verleden was om de paarden op adem te laten komen voor of na de sneldraf en het hindernissentraject. Met de tijden die stonden voor het staptraject in de klassen 1/2/3 was dit ook nog goed mogelijk. De tijd voor het staptraject internationaal en dus ook de klasse 4 is dusdanig kort dat dit altijd problemen heeft gegeven. Het is van meet af aan een kwestie geweest wie het beste kon sjoemelen. Niet voor niets werden er dan ook meer juryleden in het staptraject neergezet dan er aan de dressuurring zaten. Er waren ware kunstenaars die hun paarden 3 seconden konden laten draven en ook waren er veel menners die mensen op verkenning zonden zodat ze wisten waar de juryleden zaten. Met andere woorden het had al niets meer van doen met het oorspronkelijke doel. Deze reglementswijziging is dan ook een van de betere! Gelukkig gaat de knhs wel met de tijd mee. Ik kijk dan ook uit naar de eventuele wijzigingen in 2014.